Anksiyete bozukluğu ile yaşayan milyonlarca insan için zihin, gerçekleşme ihtimali düşük olan senaryolarla dolu bitmek bilmeyen bir endişe döngüsüne hapsolabilir. Ancak Mayıs 2020’de ABD’de yayımlanan akademik çalışmalar ve raporlar, bu kaygıların çok küçük bir kısmının gerçeğe dönüştüğünü ortaya koyuyor. Yapılan araştırmalar, anksiyete bozukluğu olan kişilerin bir aylık süreçte yaşadıkları kaygıların yalnızca yaklaşık yüzde 8 ila 15’inin gerçekten gerçekleştiğini göstermiştir. Bu bulgu, endişelerimizin büyük çoğunluğunun aslında temelsiz olduğunu ve zihnimizin sıklıkla gerçeklikten uzaklaştığını gözler önüne seriyor.
Bu şaşırtıcı oran, anksiyeteyle mücadele edenler için önemli bir farkındalık sunmaktadır. Zira sürekli olarak olası olumsuz olaylar hakkında endişelenmek, bireylerin yaşam kalitesini ciddi şekilde düşürmekte ve günlük işlevlerini aksatmaktadır. Araştırma sonuçları, anksiyetenin bilişsel çarpıtmalarını ve geleceğe dair olumsuz tahminlerinin ne denli yanıltıcı olabileceğini net bir şekilde ortaya koymaktadır.
Anksiyete Bozukluğu Nedir?
Anksiyete bozukluğu, kişinin gerçekçi olmayan veya aşırı endişe ve korku duyduğu bir ruhsal sağlık durumudur. Gelecekteki olaylar, sosyal durumlar veya genel belirsizlikler hakkında sürekli ve yoğun bir endişe haliyle karakterizedir. Bu durum, sadece zihinsel olarak değil, aynı zamanda fiziksel belirtilerle de kendini gösterebilir:
- Kalp çarpıntısı, nefes darlığı
- Mide rahatsızlıkları, baş dönmesi
- Kas gerginliği, titreme
- Uykusuzluk, yorgunluk
- Konsantrasyon güçlüğü, huzursuzluk
Yaygın anksiyete bozukluğu, panik bozukluk, sosyal anksiyete bozukluğu gibi farklı türleri bulunan anksiyete, dünya genelinde milyonlarca insanı etkileyen ve tedavi edilebilir bir durumdur.
Araştırma Ne Ortaya Koydu?
Mayıs 2020’de ABD’de yayımlanan akademik çalışmalar, anksiyete bozukluğu tanısı konmuş bireylerin bir aylık süre boyunca listeledikleri endişeleri takip etti. Katılımcılardan, belirli bir süre içinde kaygılandıkları durumları kaydetmeleri ve bu kaygıların gerçekleşip gerçekleşmediğini not etmeleri istendi. Sonuçlar, beklenenin aksine, kaygıların çok az bir kısmının (%8-15) gerçek hayatta karşılık bulduğunu gösterdi. Geri kalan büyük çoğunluk ya hiç gerçekleşmedi ya da gerçekleştiğinde, bireyin beklediği kadar olumsuz veya başa çıkılamaz değildi.
Bu araştırmalar, anksiyete döngüsünde “gerçeklik testi”nin önemini vurgulamaktadır. Yani, zihnimizin ürettiği endişelerin ne kadarının gerçekten olası olduğunu sorgulamak, anksiyeteyle başa çıkmada kilit bir adım olabilir.
Bu Bulgular Neden Önemli?
Anksiyete, genellikle kişinin kontrol edemeyeceği, sürekli ve yorucu bir endişe hali yaratır. Ancak bu araştırmanın bulguları, endişelerin büyük bir kısmının aslında asılsız olduğunu göstererek anksiyete ile mücadele edenlere umut verebilir. Bu bilgiler:
- Farkındalığı Artırır: Bireylerin kaygılarının çoğunun temelsiz olduğunu anlamalarına yardımcı olur.
- Perspektif Sunar: Geleceğe dair olumsuz beklentilerin sorgulanmasını teşvik eder.
- Mücadele Gücünü Artırır: Kaygılarla başa çıkmak için yeni stratejiler geliştirme konusunda motivasyon sağlar.
Kaygılarla Başa Çıkma Yolları
Anksiyeteyle başa çıkmak için çeşitli yöntemler bulunmaktadır. Araştırma bulguları da bu yöntemlerin birçoğunun temelini oluşturan, düşünceleri yeniden yapılandırma ve gerçekliği sınama prensibine işaret etmektedir:
- Bilişsel Davranışçı Terapi (BDT): Kaygıya neden olan düşünce kalıplarını tanıma ve değiştirme üzerine odaklanır.
- Farkındalık (Mindfulness) ve Meditasyon: Anı yaşamaya ve zihni sakinleştirmeye yardımcı olur.
- Fiziksel Aktivite: Egzersiz, endorfin salgılayarak ruh halini iyileştirir ve stresi azaltır.
- Profesyonel Yardım: Psikologlar veya psikiyatristler, kişiye özel terapi ve gerektiğinde ilaç tedavisi ile destek sağlayabilir.
- Endişe Zamanı Belirleme: Gün içinde belirli bir zaman dilimini (örneğin 15-20 dakika) sadece endişelenmeye ayırmak ve diğer zamanlarda endişeleri ertelemek.
- Gerçeklik Testi: Kaygılandığınız bir durum hakkında kanıt toplayarak veya durumu deneyimleyerek endişenizin ne kadar gerçekçi olduğunu görmek.
Sonuç olarak, anksiyete bozukluğu olan kişiler için zihnin ürettiği kaygıların büyük bir çoğunluğunun gerçeğe dönüşmediği bilimsel olarak kanıtlanmıştır. Bu bilgi, bireylerin kendi endişelerini daha rasyonel bir şekilde değerlendirmelerine ve daha sağlıklı başa çıkma stratejileri geliştirmelerine olanak tanımaktadır. Unutulmamalıdır ki, anksiyete yönetilebilir bir durumdur ve doğru yaklaşımlarla yaşam kalitesi önemli ölçüde artırılabilir.
Mayıs 2020’de ABD’de yayımlanan akademik bir araştırmaya göre anksiyete bozukluğu olan kişilerin bir aylık süreçte kaygılarının yaklaşık yüzde kaçının gerçekleştiği görülmüştür?
Mayıs 2020’de ABD’de yayımlanan akademik çalışmalar ve raporlara göre, anksiyete bozukluğu olan kişilerin bir aylık süreçte kaygılarının yaklaşık yüzde 8 ila 15’inin gerçekleştiği görülmüştür.